การยื่นคำร้องขอปล่อยชั่วคราว (ประกันตัว) และบังคับคดีผู้ประกัน

การปล่อยชั่วคราว คือ การอนุญาตให้ผู้ต้องหาหรือจำเลยพ้นจากการถูกควบคุมของเจ้าพนักงานหรือศาล ตามระยะเวลาที่กำหนด เพื่อไม่ให้ผู้ต้องหาหรือจำเลยถูกควบคุมหรือขังเป็นเวลานานเกินกว่าจำเป็น

บุคคลผู้มีสิทธิยื่นคำร้องขอปล่อยชั่วคราว

  1. ผู้ต้องหาหรือจำเลย (บรรลุนิติภาวะแล้ว)
  2. บุคคลผู้มีประโยชน์เกี่ยวข้อง เช่น บิดา/มารดา ผู้สืบสันดาน สามี/ภรรยา ญาติพี่น้อง
  3. บุคคลที่มีความสัมพันธ์ในทางอื่น เช่น นายจ้าง ผู้บังคับบัญชา

ประเภทของการขอปล่อยชั่วคราว (ศาลยุติธรรม และ ศาลเด็ก)

  1. การปล่อยชั่วคราวโดยไม่มีหลักประกัน
    • ไม่ต้องทำสัญญาประกันและไม่ต้องมีหลักประกัน แต่ต้องสาบานว่าจะต้องมาตามกำหนดนัดหรือหมายเรียกของศาล
  2. การปล่อยชั่วคราวโดยมีประกัน
    • ลงลายมือชื่อและมีการทำสัญญาไว้ต่อศาล ถ้าไม่ปฏิบัติตามจะถูกปรับ ตามจำนวนเงินที่กำหนดไว้ในสัญญาประกัน
  3. การปล่อยชั่วคราวโดยมีประกันและหลักประกัน
    • ลงลายมือชื่อในสัญญาประกันต่อศาลว่าจะมาศาลตามกำหนดนัดหรือหมายเรียกของศาล มีการวางหลักประกันไว้ต่อศาลเพื่อที่จะสามารถบังคับเอากับหลักประกันในกรณีผิดสัญญาต่อศาล
  4. การปล่อยชั่วคราวโดยศาลมีคำสั่งมอบตัวเด็กหรือเยาวชนแก่บิดา มารดา ผู้ปกครอง บุคคลหรือองค์กร ซึ่งเด็กหรือเยาวชนอาศัยอยู่ด้วย หรือบุคคลหรือองค์กรที่ศาลเห็นสมควร
    • ลงลายมือชื่อในสัญญารับมอบตัวต่อศาลว่าจะส่งตัวผู้ต้องหาหรือจำเลยตามกำหนดนัด หากผิดสัญญาปรับครั้งละไม่เกิน 5,000 บาท

ในกรณีที่ศาลชั้นต้นไม่อนุญาตให้ปล่อยชั่วคราว ผู้ขอประกันมีสิทธิอุทธรณ์คำสั่งที่ไม่อนุญาตให้ปล่อยชั่วคราวต่อศาลอุทธรณ์ หรือศาลอุทธรณ์ชำนัญพิเศษ คำวินิจฉัยของศาลอุทธรณ์ฯ ถือเป็นที่สุด ทั้งนี้ ไม่ตัดสิทธิผู้ประกันในการยื่นคำร้องขอปล่อยชั่วคราวต่อศาลชั้นต้นใหม่

หลักประกันหรือหลักทรัพย์ที่จะนำมาใช้เป็นหลักประกันต่อศาล ได้แก่

  1. เงินสด
  2. โฉนดที่ดิน, น.ส.3ก
  3. พันธบัตรรัฐบาล หรือสลากออมสิน
  4. สมุดเงินฝากของธนาคาร
  5. บุคคลเป็นประกัน (โดยประกันได้ในวงเงินไม่เกิน 10 เท่าของอัตราเงินเดือน)

เอกสารหรือหลักฐานประกอบคำร้องขอปล่อยชั่วคราว

กรณีใช้เงินสด เตรียมหลักฐาน ดังนี้

  1. บัตรประจำตัวประชาชน, สำเนาทะเบียนบ้านของผู้ต้องหาหรือจำเลย
  2. บัตรประจำตัวประชาชน, สำเนาทะเบียนบ้านของผู้ขอประกัน
  3. ใบเปลี่ยนชื่อตัว-สกุล ผู้ต้องหา หรือจำเลย

สมุดเงินฝากของธนาคาร เตรียมหลักฐาน ดังนี้

  1. บัตรประจำตัวประชาชน, สำเนาทะเบียนบ้านของผู้ต้องหาหรือจำเลย
  2. บัตรประจำตัวประชาชน, สำเนาทะเบียนบ้านของผู้ขอประกัน
  3. สมุดบัญชีเงินฝากของธนาคาร
  4. หนังสือรับรองยอดเงินฝากในสมุดบัญชีจากธนาคาร พร้อมระบุข้อความว่าใช้เพื่อเป็นหลักประกันต่อศาลใด และไม่อนุญาตให้บุคคลใดเบิกถอนเงินออกจากบัญชีหรือดำเนินการใด ๆ นับแต่วันออกหนังสือรับรอง

กรณีใช้ที่ดินมีโฉนด ที่ดินมีหนังสือรับรองการทำประโยชน์ น.ส. 3 ก เตรียมหลักฐาน ดังนี้

  1. บัตรประจำตัวประชาชน, สำเนาทะเบียนบ้านของผู้ต้องหาหรือจำเลย
  2. บัตรประจำตัวประชาชน, สำเนาทะเบียนบ้านของผู้ขอประกัน
  3. โฉนดที่ดิน หนังสือรับรองการทำประโยชน์
  4. หนังสือประเมินราคาที่ดินของสำนักงานที่ดิน
  5. แผนที่ตั้งที่ดินที่นำมาเป็นหลักประกัน (โดยละเอียด)
  6. ภาพถ่ายปัจจุบันที่ดินและอสังหาริมทรัพย์บนที่ดินซึ่งเป็นหลักประกัน (โดยละเอียด)

กรณีใช้บุคคล (ตำแหน่ง) เตรียมหลักฐาน ดังนี้

  1. บัตรประจำตัวประชาชน, สำเนาทะเบียนบ้านของผู้ต้องหาหรือจำเลย
  2. บัตรประจำตัวประชาชนหรือบัตรข้าราชการ, สำเนาทะเบียนบ้านของผู้ขอประกัน
  3. หนังสือรับรองการเป็นข้าราชการ พนักงานรัฐวิสาหกิจ หรือข้าราชการการเมืองจากต้นสังกัด แสดงสถานะตำแหน่ง และระดับเงินเดือนสุทธิที่ได้รับจริงในปัจจุบัน โดยหนังสือต้องระบุว่าจะนำไปประกันบุคคลใด ต่อศาลใด และมีภาระประกันมาแล้วหรือไม่ เท่าใด

ขั้นตอนการยื่นคำร้องขอปล่อยชั่วคราว

  1. ผู้ขอประกันติดต่อเจ้าหน้าที่ประชาสัมพันธ์ เพื่อทำคำร้องขอปล่อยชั่วคราว
  2. ผู้ขอประกันยื่นหลักฐานต่อเจ้าหน้าที่ประชาสัมพันธ์ พร้อมลงลายมือชื่อรับรองสำเนาถูกต้องในสำเนาเอกสารทุกฉบับ
  3. เจ้าหน้าที่ประชาสัมพันธ์เสนอสำนวนพร้อมคำร้องขอปล่อยชั่วคราวต่อผู้พิพากษาผู้มีอำนาจสั่ง
  4. ผู้ขอประกันรอฟังคำสั่งศาล
    1. กรณีศาลมีคำสั่งอนุญาต
      • ในกรณีขอปล่อยชั่วคราวโดยมีหลักประกัน ให้ผู้ขอประกันวางเงินประกันที่การเงิน หรือวางหลักทรัพย์ที่งานประชาสัมพันธ์ แล้วแต่กรณี
      • ให้ผู้ขอประกันติดต่อรับตัวผู้ต้องหาหรือจำเลยที่ห้องควบคุม หรือสถานที่ที่ผู้ต้องหาหรือจำเลยถูกควบคุมตัวอยู่
    2. กรณีศาลมีคำสั่งไม่อนุญาต
      • ให้ผู้ขำประกันลงชื่อรับทราบคำสั่งศาล
      • ผู้ขอประกันมีสิทธิอุทธรณ์คำสั่งศาลชั้นต้นที่ไม่อนุญาตให้ปล่อยชั่วคราว

หน้าที่ผู้ประกัน

  1. ส่งตัวผู้ต้องหาหรือจำเลยต่อศาลตามกำหนดเวลาที่ศาลนัด หากนายประกันไม่ส่งผู้ต้องหาหรือจำเลยต่อศาลตามเวลาที่ศาลกำหนดนัด ถือว่านายประกันผิดสัญญาประกัน ศาลจะมีคำสั่งออกหมายจับผู้ต้องหาหรือจำเลย และปรับนายประกันเต็มตามสัญญาประกันทันที
  2. เมื่อย้ายที่อยู่ต้องแจ้งให้ศาลทราบ โดยนำทะเบียนบ้านที่แจ้งย้ายเข้ามาเสนอต่อศาล
  3. กรณีผู้ต้องหาหรือจำเลยมีการกระทำผิดซ้ำและถูกควบคุมตัวอยู่ ผู้ประกันต้องแจ้งให้ศาลทราบ หากผู้ต้องหาหรือจำเลยถูกควบคุมตัวอยู่ในอำนาจของศาลอื่น ผู้ประกันต้องขอคัดสำเนาคำสั่งให้ควบคุมตัวของศาลดังกล่าว และแจ้งให้ศาลที่อนุญาตให้ปล่อยชั่วคราวทราบโดยเร็ว

สิทธิของผู้ประกัน

  1. เมื่อศาลมีคำพิพากษา หรือมีคำสั่งยุติคดีโดยไม่ต้องมีคำพิพากษา หรือสัญญาประกันสิ้นสุดด้วยเหตุอื่น เช่น พนักงานอัยการไม่ยื่นฟ้องผู้ต้องหาภายในกำหนด ผู้ขอประกันสามารถขอรับหลักประกันคืนไปจากศาลได้
  2. ในกรณีผู้ประกันส่งตัวผู้ต้องหาหรือจำเลย เนื่องจากไม่มีความประสงค์จะขอประกันผู้ต้องหาหรือจำเลยอีกต่อไป ผู้ขอประกันขอรับคืนหลักทรัพย์ไปจากศาลได้
  3. กรณีที่ผู้ประกันผิดสัญญาประกันต่อศาล เมื่อศาลมีคำสั่งปรับผู้ประกัน และผู้ประกันชำระค่าปรับต่อศาลครบถ้วนแล้ว หรือผู้ประกันขอผ่อนการชำระค่าปรับซึ่งศาลอนุญาต และได้ชำระค่าปรับครบถ้วนแล้ว ผู้ขอประกันสามารถขอรับคืนหลักประกันได้
  4. กรณีมีเหตุจำเป็น ผู้ประกันอาจมอบฉันทะให้บุคคลอื่นที่บรรลุนิติภาวะแล้วนำตัวผู้ต้องหามาศาลแทนได้ (ติดต่อขอรับใบมอบฉันทะและคำแนะนำได้ที่งานประชาสัมพันธ์)
  5. กรณีศาลมีคำสั่งปรับผู้ประกัน เพราะเหตุผู้ต้องหาหรือจำเลยไม่มาศาลตามกำหนดนัด หากผู้ประกันมีส่วนร่วมในการติดตามหรือนำตัวผู้ต้องหาหรือจำเลยมาส่งต่อศาลโดยเร็ว ผู้ประกันมีสิทธิยื่นคำร้องต่อศาลเพื่อพิจารณาลดหรืองดค่าปรับได้

หลักฐานประกอบการยื่นขอถอนคืนหลักประกัน

  1. บัตรประจำตัวประชาชนของผู้ขอประกัน
  2. ใบรับเอกสารหรือหลักฐาน ซึ่งศาลออกให้เป็นหลักฐาน หรือใบรับเงินประกันแล้วแต่กรณี

หมายเหตุ : ในกรณีเอกสารหรือหลักฐานซึ่งศาลออกให้สูญหาย ผู้ขอประกันต้องไปแจ้งความไว้เป็นหลักฐานเพื่อนำมาประกอบการขอถอนหลักทรัพย์ประกัน

กรณีศาลสั่งปรับผู้ประกัน

  1. ประกันด้วยเงินสด ศาลมีอำนาจสั่งให้ริบเงินหลักประกันชำระค่าปรับได้ทันที โดยไม่ต้องมีคำบังคับหรือหมายบังคับคดี
  2. ประกันด้วยหลักทรัพย์อื่น เช่น ที่ดิน พันธบัตรรัฐบาลหรือสลากออมสิน สมุดเงินฝากของธนาคาร บุคคลเป็นประกัน หรือกรณีทำสัญญารับมอบตัว
    • ออกคำบังคับ ให้ผู้ประกันชำระค่าปรับภายในเวลาที่กำหนด
    • ออกหมายบังคับคดี ยึดหรืออายัดทรัพย์สินของผู้ประกันออกขายทอดตลาด เพื่อนำเงินมาชำระค่าปรับ

ข้อยกเว้นกรณีที่ไม่ถือว่าเป็นการผิดสัญญาประกัน

ผู้ต้องหาหรือจำเลย หรือผู้ประกันตายก่อนผิดสัญญาประกัน สัญญาประกันย่อมเป็นอันระงับหรือในกรณีที่ผู้ประกันไม่สามารถส่งตัวผู้ต้องหาหรือจำเลยในวันนัดได้ เนื่องจากผู้ต้องหาหรือจำเลยถูกจับหรือคุมขังในคดีอื่นอยู่ก่อนวันนัดย่อมไม่ถือว่าเป็นการผิดสัญญาประกัน

การขอปล่อยตัวชั่วคราวตาม พ.ร.บ. ฟื้นฟูสมรรถภาพผู้ติดยาเสพติด พ.ศ. 2545

ผู้ต้องหา/ญาติ/ผู้ที่มีประโยชน์เกี่ยวข้องกับผู้ต้องหาที่ถูกดำเนินการตาม พ.ร.บ.ฟื้นฟูฯ สามารถยื่นขอประกันตัวผู้ต้องหาต่อคณะอนุกรรมการฟื้นฟูสมรรถภาพผู้ติดยาเสพติด (สำนักงานคุมประพฤติ)

คำแนะนำ

  1. นำบัตรนัดมาศาลทุกครั้ง
  2. นำบัตรประจำตัวประชาชนมาศาลทุกครั้ง
  3. นายประกันต้องนำตัวผู้ต้องหาหรือจำเลยมาศาลทุกนัด มิฉะนั้น ศาลจะมีคำสั่งออกหมายจับผู้ต้องหาหรือจำเลยและปรับนายประกัน
  4. จดเลขคดีไว้เพื่อความสะดวกในการติดต่อศาล กรณีทำบัตรหาย
  5. หากมีข้อสงสัย กรุณาติดต่อสอบถามจากเจ้าหน้าที่ประชาสัมพันธ์

Leave a Comment